Ο ΑΝΟΜΟΛΟΓΗΤΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑ

 

OBOPUS BGFIEND 3

(έρευνα για μελλοντικό ντοκιμαντέρ – Νίκος Θεοδοσίου)

Στο αυτοβιογραφικό του βιβλίο «Ο Κόσμος κατ εμέ» ο Ροβήρος Μανθούλης καταγράφει ένα περιστατικό που μάλλον πέρασε απαρατήρητο. Ένα επεισόδιο ενός μηδέποτε ομολογημένου πολέμου εναντίον της  Λαϊκής Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας της Αλβανίας στον οποίο συμμετείχε η Ελλάδα.

Την εποχή εκείνη, 1954-55, ο Ρ. Μανθούλης υπηρετούσε τη στρατιωτική θητεία του και λόγω της καλής γνώσης της αγγλικής από τις σπουδές του στην Αμερική, ήταν αποσπασμένος, στο γραφείο του Πρωθυπουργού, Αλέξανδρου Παπάγου.

«Μια μέρα ήρθε μια επιστολή ιδιόχειρη στα γερμανικά. Τα οποία δεν  γνώριζα. Κανονικά, η επιστολή θα έπρεπε να πάει για μετάφραση στο Υπουργείο Εξωτερικών. Αλλά με διέταξαν να την πάω στην ΚΥΠ. Έκλεισα ραντεβού με τον αρμόδιο εκεί στις ξένες γλώσσες και την πήγα προσωπικά για μεγαλύτερη ασφάλεια. Ήταν η 14η Μαΐου. Μόλις πέρασα την πόρτα, βρήκα όλο το κτίριο ανάστατο. Τρέχαν οι πάντες απάνω κάτω σαν τρελοί. «Τι συμβαίνει εδώ;» ρωτάω τον συνάδελφο ανθυπολοχαγό. «Άστα -μου λέει μόνο- έγινε χαμός στα αλβανικά σύνορα. Έγινε μια επιχείρηση το πρωί και δεν γύρισε κανείς».

Λίγο αργότερα:

«Επιστρέφοντας από την ΚΥΠ, την ημέρα που έγινε η αποτυχημένη επίθεση στην Αλβανία, βλέπω έναν Αμερικανό με καβουράκι να ανεβαίνει ασθμαίνοντας τις σκάλες που οδηγούν στο γραφείο μου. Μου ζητάει μια Υπηρεσία Επιχειρήσεων του ΓΕΣ. Δεν είναι εδώ το ΓΕΣ, του λέω. Είναι μια άλλη σκάλα που πάει στο Γενικό Επιτελείο Στρατού. Φεύγει τρέχοντας και αναστατωμένος.»

Δεκαετίες αργότερα αναγνώρισε τον «αμερικανό με το καβουράκι» σε κάποιες φωτογραφίες που είχαν σχέση με τη δολοφονία του Κένεντυ: ήταν ο υψηλόβαθμος πράκτορας της CIA,  Howard HUNT!

Η μαρτυρία του Μανθούλη είναι η πρώτη από ελληνικής πλευράς που κάνει λόγο για πολεμική επιχείρηση με θύματα έλληνες στρατιώτες σε αυτό τον πόλεμο που διεξήγαν οι Ηνωμένες Πολιτείες με την Αγγλία και σε συνεργασία με Ελλάδα και Ιταλία για την ανατροπή του καθεστώτος Χότζα. Αυτή την πρώτη πράξη του Βρωμερού Πολέμου, αυτού που κατ ευφημισμόν αποκαλούν «Ψυχρό».

Οι μέχρι τώρα αναφορές στην Ελλάδα (βιβλία ή άρθρα) μιλούν για «αθώες» περιπτώσεις κατασκοπίας, όσο αθώες μπορεί να είναι αυτές,  όπου τα θύματά τους, οι περισσότεροι Βορειοηπειρώτες υπέφεραν στα «γκουλάγκ» του Αλβανικού καθεστώτος μετά τη σύλληψή τους. Ελάχιστες οι αναφορές σε νεκρούς αυτών των μυστικών δραστηριοτήτων. Μόνο κάποιες εκτελέσεις. Πιο σημαντική η μαρτυρία του Νικολάου Σταύρου που περιγράφει την αναζήτηση των οστών του καταδικασμένου και εκτελεσμένου το 1953 στην Αλβανία αδελφού του Γρηγόριου, πράκτορα της CIA.

Ο  Ν. Σταύρου, μετά από επίμονες προσπάθειες κατάφερε να αποδοθεί μεταθανάτια στον αδελφό του  το Μετάλιο  Εξαιρέτων Πράξεων «για τις υπηρεσίες τις οποίες προσέφερε στο έθνος» το οποίο παρέλαβε στις 19 Σεπτεμβρίου 1991 από τον τότε υπουργό Εξωτερικών κ. Ιωάννη Βαρβιτσιώτη! Αντίστοιχο αμερικάνικο δεν ζήτησε.

Η περίπτωση του Νικήτα Αγαπητίδη, που έγραψε το βιβλίο «Το χρονικό μιας αιχμαλωσίας» καθώς έμεινε στις φυλακές της Αλβανίας από το 1949 ως το 1956 είναι διαφορετική καθώς ήταν  αιχμάλωτος του Δημοκρατικού Στρατού εναντίο του οποίου πολεμούσε με τον Βασιλικό Στρατό στο Γράμο.

Το 2006 αποκαλύφθηκαν πολλές πτυχές αυτού του πολέμου και φυσικά ο ρόλος της Ελλάδας, όταν αποχαρακτηρίστηκαν από τη CIA 2.300 έγγραφα που αφορούν  την επιχείρηση με το κωδικό όνομα OBOPUS (αρχικά BGFIEND). Μια επιχείρηση που ξεκίνησε ως κοινή δράση της Αμερικής με την Αγγλία το 1949 αλλά από το 1952 και μετά συνεχίστηκε μόνο από την Αμερική μέχρι το 1958.

Η πιο εκτεταμένη αναφορά σε αυτά τα ντοκουμέντα έγινε στο πόρταλ http://www.hitandrun.gr το Σεπτέμβριο του 2014 σε τέσσερις συνέχειες με τίτλο «Ντοκουμέντο: Παραστρατιωτικές επιχειρήσεις της CIA στην Ελλάδα.»

Τα έγγραφα αποκαλύπτουν ότι δεν επρόκειτο για απλή επιχείρηση κατασκοπίας αλλά για την απόπειρα δημιουργίας αντάρτικου στο εσωτερικό της χώρας που θα έδινε την αφορμή για εισβολή αμερικανικών, αγγλικών και ελληνικών δυνάμεων από τη θάλασσα, το αέρα και την ξηρά, στα σύνορα με την Ελλάδα. Στα πλαίσια της προετοιμασίας της εισβολής στρατολογούνταν και εκπαιδεύονταν κομάντος σε πολλά κρυφά στρατόπεδα σε Γερμανία, Μάλτα, Ιταλία και φυσικά Ελλάδα. Στην Αθήνα βρίσκονταν το επιτελείο της CIA που διεύθυνε την επιχείρηση.

Οι πρώτες αναφορές στα έγγραφα της CIA μιλούν για χιλιάδες Αλβανούς στα βόρεια της χώρας, καθώς εκεί υπήρχε η μεγαλύτερη συγκέντρωση αντικαθεστωτικών,  που ήταν έτοιμοι να πάρουν τα όπλα για να ανατρέψουν το καθεστώς του Χότζα. Έγγραφο του 1951 (OBOPUS BGFIEND   VOL. 20  (BGFIEND OPERATIONS)_0012) παραθέτει αναλυτικά τα χωριά και των αριθμό των ανδρών που είναι πρόθυμοι να ενταχθούν στις αντάρτικες ομάδες.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΑ

Αλλά φαίνεται ότι και η ελληνική μειονότητα δεν έμμεινε αμέτοχη σε αυτή την πολεμική προσπάθεια των αγγλοαμερικάνων για την ανατροπή του καθεστώτος. Έγγραφο της CIA με ημερομηνία 3 Μαΐου 1949 που αναφέρεται στο ξεκίνημα των επιχειρήσεων είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτικό. Οι επιχειρήσεις είναι τρεις. Να θυμίσουμε ότι την εποχή εκείνη μαίνονται οι μάχες σε Γράμο και Βίτσι.

Η πρώτη επιχείρηση γίνεται από τη CIA σε συνεργασία με τις Μυστικές Υπηρεσίες του Ναυτικού της Ιταλίας. Αφορά την  αποστολή εκπαιδευμένων πρακτόρων στο εσωτερικό της Αλβανίας. Στόχος τους η επαφή με «αντιστασιακές» οργανώσεις που υπάρχουν στη χώρα, κυρίως στην κεντρική Αλβανία. Η επιχείρηση έγινε στις 15 Φεβρουαρίου 1949. Η ομάδα των πρακτόρων, μετά την ολοκλήρωση της αποστολής, επέστρεψε, μέσω Καστοριάς στην Αθήνα.

Η δεύτερη επιχείρηση, πάλι από την Ιταλία, σχεδιάζεται να πραγματοποιηθεί τον Ιούνιο του ίδιου έτους.

Η τρίτη επιχείρηση έχει καθαρά «ελληνικό χρώμα». Σε αυτή την επιχείρηση κεντρικό ρόλο παίζει η οργάνωση ΚΕΒΑ (Κεντρική Επιτροπή Βορειοηπειρωτικού Αγώνος) με επικεφαλής τους Στέφανο Βενακίδη, πρόεδρο της ΚΕΒΑ, υπάλληλο της Εθνικής Τράπεζας Ελλάδας και τον Νικόλαο Πάνγκο, φυσικό, αντιπρόεδρο της ΚΕΒΑ.

Και οι δυο, όπως αναφέρει το έγγραφο, έχουν ήδη ενεργήσει κατασκοπία στην Αλβανία όπου υπάρχουν δεκαοκτώ ενεργοί πράκτορες στις πόλεις Αργυρόκαστρο, Λεσκοβίκι, Περμετή, Βελόνα, Κορυτσά και Χιμάρα. Η ΚΕΒΑ διαθέτει 5.000 ενεργά μέλη στην Ελλάδα και  2.300 στη Νότια Αλβανία.

Έργο της ΚΕΒΑ είναι η συλλογή πληροφοριών για τις «αντιστασιακές» οργανώσεις στη Νότια Αλβανία, πληροφορίες για τα λιμάνια και τα αεροδρόμια, τη βοήθεια της Αλβανίας προς τους έλληνες αντάρτες και θέσεις μάχης.

Το ίδιο έγγραφο αναφέρει ότι το κέντρο επιχειρήσεων βρίσκεται στην Αθήνα αλλά υπάρχει σχέδιο να δημιουργηθεί ένα ακόμα στα Ιωάννινα. Στην Ελλάδα γίνεται και η εκπαίδευση των πρακτόρων. Πέντε από αυτούς εκπαιδεύονται στους ασυρμάτους ενώ και το κέντρο ασύρματης επικοινωνίας με τους πράκτορες στην Αλβανία θα εγκατασταθεί σύντομα στην Ελλάδα.

CIA_ALBANIA_1949-1

Στο τέλος του εγγράφου παρατίθεται ονομαστικός κατάλογος 27 πρακτόρων και «ταχυδρόμων» που προέρχονται από την ΚΕΒΑ με τον τόπο κατοικίας τους και το επάγγελμα. Διατηρούμε τη πρωτότυπη γραφή των ονομάτων ανθρώπων και τόπων για να αποφύγουμε λάθη στη μεταγραφή.

Sophocles KALEMIS, Nokovo, αγρότης

Theodore PRIFTIS, Mingouli, γαιοκτήμονας

Alekos ELEFTHERIOU, Doxati, γαιοκτήμονας

Serrean MENJOLI,  Lasaratos, γαιοκτήμονας

Islami BAKO, Lasaratos, γαιοκτήμονας

Nikolaos PAPAGIANNIS, Leskoviki, γιατρός

Vassilios KITAS, Vlacho Ipsilotera, γαιοκτήμονας

Rakipi MOURTO, Koritza, γαιοκτήμονας

Refat ZACHE, Bozhigrad, γαιοκτήμονας

Izet KANI, Tretenik, γαιοκτήμονας

Andreas HADJIS, Permeti, έμπορος

Lambros ELIADES, Valona, μηχανικός

Ioannis SKOURAS, Himara, αγρότης

Pavlos PAVLOU, Tirana, γιατρός στον Αλβανικό στρατό

Demetrios VASSIS, Argyrocastro, εστιάτορας

Michael GIONNIS, Nokovo, γαιοκτήμονας

Charalambos PAPAVASSILIOU, Kestorati, γαιοκτήμονας

Selim HURI, Lasaratos, γαιοκτήμονας

Fanis GOULOUAS, Labovon Stavrou, ιερέας

Demetrios TSOUKAS, Vlacho Ipsilotera, γαιοκτήμονας

Pavlos VASSOU, Vlacho Ipsilotera, γαιοκτήμονας

Nejip OZMANI, Mekouliari, γαιοκτήμονας

Etem BLATCHIA, Nikolitsa, γαιοκτήμονας

Michael DOKOS, Valona, λογιστής

Ioannis SPONGOS, Himara, διευθυντής του ελαιουργικού συνεταιρισμού

Filippos LIASK0S, Pikerni, αγελαδοτρόφος

Gregorios GHIKAS, Tirana, υπάλληλος της Εισαγγελίας

Σε άλλα έγγραφα, όπως τα απομαγνητοφωνημένα και μεταφρασμένα στα αγγλικά πρακτικά της δίκης των αλβανών επικεφαλής της αποτυχημένης συνομωσίας το 1954 υπάρχουν πληθώρα στοιχείων από την ενεργό συμμετοχή της Ελλάδας, ονόματα ελλήνων στρατιωτικών που συμμετείχαν στις επιχειρήσεις, ιδιωτών που βοηθούσαν κλπ.

Ο 1954 είναι και η χρονιά της μεγαλύτερης επιχείρησης εισβολής, μάρτυρας της αποτυχίας της οποίας ήταν ο Ροβήρος Μανθούλης. Από κει και μετά οι «επισκέψεις» στην Αλβανία περιορίστηκαν «σε δυο το πολύ το χρόνο», όπως αναφέρει ο Albert Lulushi στο «Operation Valuable Fiend: The CIA’s First Paramilitary Strike Against the Iron Curtain»

Στο The Journal of Intelligence History  και στο τεύχος Summer 2005, Vol 5, No 1, μπορεί να βρει κανείς μια συνοπτική περιγραφή όλων των επιχειρήσεων εναντίον της Αλβανίας από το 1949 μέχρι το 1954 που όλες κατέληξαν σε αποτυχία.  Οι μυστικές υπηρεσίες της, αν και είχαν ελάχιστο χρόνο ύπαρξης, κατάφεραν μέσω του διπλού πράκτορα Κιμ Φίλμπυ αλλά και δικών τους πρακτόρων (βλέπε μαρτυρία Μαρκ Ντοντάνι στην «Καθημερινή» 10.05.2009) να γνωρίζουν όλες τις κινήσεις των επιτιθέμενων και να τις εκμηδενίζουν. Έτσι τα τσιμεντένια πολυβολεία, με τα οποία είχε οχυρώσει ο Χότζα την Αλβανία, για την αντιμετώπιση των εισβολέων έμειναν αχρησιμοποίητα.

Πηγές αναφέρουν ότι σε αυτές τις επιχειρήσεις συνολικά χάθηκαν διακόσιοι πράκτορες ενώ περίπου εκατό αλβανοί σκοτώθηκαν. Πόσοι έλληνες άραγε;  Μήπως θα έπρεπε και η ελληνική ΚΥΠ να αποχαρακτηρίσει μερικά έγγραφα, όπως η «μαμά» CIA, για να μάθουμε την αλήθεια;

 

3 responses to “Ο ΑΝΟΜΟΛΟΓΗΤΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑ

  1. Χρήσιμη υπενθύμιση από τον φίλο Μανόλη Κασιμάτη

    ΒΑΣΙΛΗ ΜΠΑΡΤΖΙΩΤΑ Ο αγώνας του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας(1981)
    … ο ΔΣΕ παλεύοντας τριάμισι χρόνια με το όπλο στο χέρι για την ανεξαρτησία και τη δημοκρατία στην Ελλάδα ενάντια στη κυβέρνηση της Αθηνας και την αμερικάνικη επέμβαση αντικειμενικά βοήθησε τις γειτονικές Λαϊκές δημοκρατίες της Αλβανίας, της Βουλγαρίας, της Γιουγκοσλαβίας και της Ρουμανίας. Αυτό το δήλωσε καθαρά στην αντιπροσωπεία του ΚΚΕ στο 6ο συνέδριο τυο Βουλγαρικού Κομμουνιστικού κόμματος ο γίγαντας της Λειψίας ο Γιώργης Δημητρόφ γενικός γραμματέας της Κομμουνιστικής Διεθνούς μέχρι την αυτοδιαλυση της το 1943 με τα λόγια:
    «Δεν ξέρετε εσείς οι ελληνες κομμουνιστές, ότι παλεύοντας με το όπλο στο χέρι την κυβέρνηση της Αθήνας και τον αγγλοαμερικανικό ιμπεριαλισμό, τι πολύτιμες υπηρεσίες προσφέρετε αντικειμενικά στις γειτονικές σας Λαϊκές Δημοκρατίες, ποιά είναι η διεθνής σημασία της πάλης σας… Ισως από σεμνότητα που πρέπει να χαρακτηρίζει τους κομμουνιστες δεν καταλαβαίνετε ή δε μιλάτε για το ζήτημα αυτό.»
    Και είχε απόλυτα δίκιο ο Δημητρόφ, αυτός ο μεγάλος διεθνιστής, γιατι τότε οι Λαϊκες Δημοκρατίες ήταν πολύ νεαρές είχαν ζωή 3 και 4 χρόνων και αντιμετώπιζαν μεγάλα προβληματα, ιδιαίτερα απ΄τις μηχανορραφίες των ξένων ιμπεριαλιστών και της ντόπιας τους αντίδρασης… Είναι πολύ γνωστό ότι οι αμερικανοάγγλοι ιμπεριαλιστές οργάνωναν τότε μαζί με τους κυβερνήτες της Αθήνας ανοικτή επίθεση ενάντια στη Λαϊκή Δημοκρατία της Αλβανίας… Η πάλη του ΔΣΕ στη Μουργκάνα, το Γράμμο και το Βίτσι βοηθούσε αντικειμενικά τη ΛΔ της Αλβανίας…

  2. Παράθεμα: Ιστορίες από τις υποσημειώσεις της ιστορίας | ΝΙΚΟΣ ΘΕΟΔΟΣΙΟΥ·

  3. To καθεστως της Αλβανίας εδιωξε σχεδόν μαζικά τους Αλβανοτσάμηδες.

    Ας δούμε όμως και την βαρύνουσα άποψη του ΚΚ Αλβανίας για αυτούς.

    »»Αφού αρνήθηκαν να πολεμήσουν από την πλευρά των κομμουνιστών στον εμφύλιο πόλεμο, χαρακτηρίστηκαν ως «αντιδραστικοί», «εγκληματίες πολέμου», «δολοφόνοι των Ελλήνων», «συνεργάτες των κατοχικών δυνάμεων» από το καθεστώς των Λαϊκής Δημοκρατίας της Αλβανίας και επίσης διώκονται σε κάποιο βαθμό. [32] [93] Θεωρείτω «εχθρικός πληθυσμός» και μαύρο πρόβατο στην «ηρωική αντίσταση του αλβανικού λαού» [6a]»
    [[6a]Mπαλτσιωτης,Οι μουσουλμανοι Τσαμηδες της βορειοδυτικης Ελλαδας 2011
    [93] Kretsi, Georgia (2002). «Ethnologia Balkanica». Εφημερίδα για τη Νοτιοανατολική Ευρωπαϊκή Ανθρωπολογία . 6 : 171-195.]

    Οταν οι ίδιοι οι Αλβανοί του μεταπολεμικού καθεστώτος
    τους αποκαλούσανε ως »εγκληματίες πολέμου»
    και ως »δολοφόνους των Ελληνων»
    τα λόγια απλά περιτεύουν.

    Ας δούμε όμως τώρα μερικές μαρτυρίες που αποδεικνύουν ότι στη περιοχή του Φαναρίου έγινε Εθνοκάθαρση από Γεαρμανους και Αλβανοτσάμηδες
    για την οποία ποτε δεν ζητησαν συγνώμη.

    Μαρτυρίες
    Ελλήνων αριστερών
    Ελλήνων κατοχικών
    Ευρωπαίων του Ερυθρού Σταυρού
    και Γερμανών Ναζιστών,
    που αποδεικνύουν την εγκληματική συμπεριφορά της πλειοψηφείας των Αλβανοτσάμηδων στο πλευρό των ΝΑΖΙ το καλοκαίρι-φθινοπωρο του 1943.

    A ] Πρώτη αναφορά…..
    Ο Ελβετός μηχανικός Χανς – Γιάκομπ Μπίκελ απεσταλμένος της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού περιέγραψε την κατασταση .
    »»Η κατάσταση των Eλλήνων …στο Φανάρι… ήταν πολύ σοβαρή.
    Είκοσι χιλιάδες Αλβανοί ….. ασκούσαν φοβερή τρομοκρατία στον υπόλοιπο πληθυσμό, αρχικά με την υποστήριξη των Ιταλών και τώρα πλέον των Γερμανών.
    Μόνο στο Φανάρι καταστράφηκαν 24 χωριά.
    Ολόκληρη η σοδειά έπεσε στα χέρια των Αλβανών….
    Στο ταξίδι μου διαπίστωσα πως οι Αλβανοί κρατούσαν τον ελληνικό αγροτικό πληθυσμό κλεισμένο μες στα σπίτια του. Νεαροί Αλβανοί που μόλις είχαν τελειώσει το σχολείο τριγύριζαν στα χωριά βαριά οπλισμένοι. »»

    Β ] Δεύτερη αναφορά….
    Μετά την Εθνοκάθαρση του Φαναρίου η ελληνική κατοχική διοίκηση Ηπείρου έστειλε επιστολή διαμαρτυρίας στον στρατηγό Λαντς στην οποία αναφέρει μεταξύ άλλων για τη δράση των Αλβανών της Τσαμουριάς ….
    »»»……εχομε την τιμη να γνωρισομε υμιν,
    τα συνεχιζομενας υπο των μουσουλμανων ομοτητας εις βαρος του χριστιανικου πλυθησμου
    η δρασης των οποιων προσελαβε τη μορφη της αγριοτερας βαρβαροτητος ,
    ην εγνωρισε ποτε η ιστορία…….
    Η υποδιοικηση χωροφυλακης Παργης αναφερει οτι αφου ανελαβον τα υμετερα τμηματα
    την εκκαθαρισην της υπαιθρου υπο των ανταρτων
    οι μουσουλμανοι εκμεταλευομενοι τον πανικο των κατοικων ,
    επέδραμον προ τινών ημερών στα χωριά του Φαναρίου
    εις μεγάλας ομάδας
    και επεδόθησαν εις την τέλεια λεηλασία οικιών και περουσιών των κατοίκων ,….,
    Κατα δοθεισες πληροφοριες εξετελεσθσαν και εκτελουντε καθημερινως και ομαδικως Χριστιανοι ,
    ομαδικώς δε , εβιάσθησαν παρθένοι και έγγαμες γυναίκες υπό των Μουσουλμάνων ……
    ο πλυθησμός εγκατέλειψε τας οικίας του και όσοι διέφυγαν το θάνατο , κατέφυγαν στην ύπαιθρο»»

    ΕΘΝΟΚΑΘΑΡΣΗ με λίγα λόγια η οποία θα φανεί πιο παραστατικά στην παρακάτω αναφορά..

    Γ ] Τρίτη αναφορά του τοπικού ΕΑΜ ΕΛΑΣ μάλιστα…

    Εκθεση δράσης 24 Συντάγματος Πεζικού (αρχηγεία ΣΟΥΛΙΟΥ & ΖΑΛΟΓΓΟΥ), Γεράσιμος Πρίφτης/20 Ιαν 1944…….»’

    Αναφέρει σε κάποιο σημείο η αναφορά του Γεράσιμου Πρίφτη
    για την συμμαχία Αλβανών της Θεσπρωτίας και Γερμανών φασιστών
    και για την επιδρομή τους στο Φανάρι….
    »»Κορυφωμα της συμμαχίας με τους φασίστες ήταν η επιδρομή τους
    στο ΦΑΝΑΡΙ την περίοδο των εκκαθαριστικών επιχειρήσεων του Αυγούστου κατά την οποίαν κάηκαν περίπου 30 χωριά, σκοτώθηκαν περίπου 500 Έλληνες και άλλοι τόσοι πιάστηκαν όμηροι, ενώ ο υπόλοιπος πληθυσμός αναγκάστηκε να προσφυγέψει στην ορεινή περιοχή»»

    Και εδώ αναφέρεται απο τον τοπικό ΕΑΜ ΕΛΑΣ μάλιστα
    το ΄΄κάψιμο 30 χωριών»
    ο ΘΑΝΑΤΟΣ 500 Ελλήνων,
    η αρπαγή ομήρων
    και τη φυγή του υπόλοιπου πλυθησμού στα ορεινά για να γλυτώσει.

    Η επιτομή του ορισμού της ΕΘΝΟΚΑΘΑΡΣΗΣ ,
    για την οποία ποτέ οι απόγονοι αυτών που σήμερα διεκδικούν »’Μεγάλες Αλβανίες»’ δεν ζητήσανε έστω μια συγνώμη.
    Αξιοσημείωτο και το παρακάτω, για την εποχή εκείνη ,
    και για το ποιός είχε πάρει το μέρος των Γερμανών μαζικά είναι το παρακάτω.
    »»’Μεταξύ των αιχμαλώτων δεν υπήρχε ούτε ένας μουσουλμάνος»»
    [Μάγερ, 2009, Α΄, σ. 289 – 290, Β΄, σ. 10, Έκθεσις, σ. 133]

    Έχουμε επίσης και μαρτυρίες αυτοπτών και αυτήκοων μαρτύρων
    όπως του Παραμυθιώτη ερευνητη Κραψίτη .
    Λίγα στοιχεία απο το ημερολόγιο του τελευταίου….

    »’27 Ιουλίου 1943: Στο μισοσκόταδο του πρωινού ισχυρές Γερμανικές δυνάμεις της Παραμυθιάς με άριστα πολεμικά μέσα και με (800) οκτακόσιους και περισσότερους ένοπλους επίστρατους της «ΞΙΛΙΑ» μουσουλμάνους Τσάμηδες των πόλεων και Επαρχιών Παραμυθιάς και Μαργαριτιού, επέδραμαν εναντίον των χωριών του κάμπου της Παραμυθιάς και της περιφέρειας «Φαναρίου».

    14 Αυγούστου 1943: Τι καταστροφή είναι αυτή από την 27 Ιουλίου 1943 μέχρι σήμερα! Όλοι στην Παραμυθιά είμαστε κατατρομαγμένοι και όσο είναι δυνατόν κρυβόμαστε. Οι πληροφορίες μας είναι ότι στις 19 αυτές μέρες οι Χιτλερικοί Γερμανοί με τους μουσουλμάνους συμπατριώτες κατάστρεψαν ολοκληρωτικά τα 24 χωριά της περιφέρειας «Φαναρίου» και μερικά κοντινά της Παραμυθιάς χωριά της. Λεηλασίες, πυρπολήσεις, φόνοι νηπίων και γερόντων, βιασμοί γυναικών, αρπαγές παρθένων κοριτσιών, με τις οποίες οι επαίσχυντοι μουσουλμάνοι πλουτίζουν τα χαρέμια τους, σύλληψη ομήρων, κάψιμο ανθρώπων μέσα στα σπίτια τους κ.α. Γέμισαν οι σπηλιές από γυναικόπαιδα και γέροντες που κατόρθωσαν να διασωθούν εκεί στις κρίσιμες ώρες, ενώ μέρα τη μέρα προστίθενται στους νεκρούς λόγω της πείνας τους και των ασθενειών

    Άλλη μία μαρτυρία από τα γερμανικά αρχεία αυτή τη φορά.

    Από το βιβλίο του Γκοτοβού που ερεύνησε τα Γερμανικά αρχεία έχει βρεθεί μεταξύ άλλων η εξής μαρτυρία ..
    »»»Ο Γερμανός συνταγματάρχης Remold, γράφει τα εξής για την επιχείρηση «Augustus»:
    «Οι Αλβανοί στις παράκτιες περιοχές είναι εξαιρετικά γερμανόφιλοι.
    Είναι οργανωμένοι για την αυτοάμυνα.
    Έχουν συμβάλει στην εκκαθαριστική επιχείρηση [Augustus] ως οδοδείκτες κλπ» (BA – MA Freiburg, RH 28-1-99/98).»»
    Άρα εδώ φαίνεται ότι ,
    οι Αλβανοτσάμηδες της παραλιακής περιοχής ηταν γερμανόφιλοι και μάλιστα »εξαιρετικά»,
    ενώ όταν λέει ότι ήταν ΄΄οργανωμένοι για την αυτοάμυνα»’
    εννοεί απλά οτι είχανε το ελεύθερο οπλοφορίας πράγμα που για τους Έλληνες επεσυρε την ποινή θανάτου όπως φάνηκε στη παραπάνω γερμανική διαταγή
    για την επιδρομή στο Φανάρι όπου ανέφερε ότι
    »οι ένοπλοι θα εκτελούντε επί τόπου»,
    ενώ αναφέρει ότι συμμετείχαν και στην εκκαθαριστική επιχείρηση »Αugust»
    στην οποία και »»έχουν συμβάλει ως οδοδείκτες κλπ»’
    Με αυτό το κλπ τα γερμανικά αρχεία πάντα εννοούν τα εγκλήματα που οι ίδιοι και οι σύμμαχοί τους πραγματοποιούσαν ,εναντίον των αμάχων,
    και τα οποία καταγράφηκαν παραπάνω.

    Αρα όλες οι πηγές της εποχής
    αναφέροντε την 20ήμερη »επιδρομή
    Γερμανών και πάμπολλων Αλβανοτσάμηδων
    που συνοδεύτηκαν με ,
    απαγές κοριτσιών,
    συλλήψεις ομήρων
    λεηλασίες περιουσιών,
    κάψιμο των χωριών της περιοχής ,
    βιασμούς,
    δολοφονίες εν ψυχρό,
    φυγή των κατοίκων στις σπηλιές ,
    πείνα που επακολούθησε λόγω της λεηλασίας.
    Με λίγα λόγια ΕΘΝΟΚΆΘΑΡΣΗ ,

    Γιατί έγιναν όλα αυτά στο Φανάρι;;;;
    Πολλοί οι λόγοι.
    Ο κυριότερος είναι οτι αποτελεί μια απο τις πιό εύφορες περιοχές της Ηπείρου που κατοικούνταν σχεδον αποκλειστικά από Ελληνες
    και ότι τα κτήματα αλλα και ολόκληρα χωριά της περιοχής
    ήταν απο την εποχή της Τουρκοκρατίας και ως το 1912 τσιφλίκια των Αλβανοτσάμηδων.

    Αλλά ο κυριότερος λόγος είχε να κάνει με τη Μεγάλη Αλβανία αφού…

    »»Η πολυεπιπέδη καταπίεση εκ μέρους των Τσαμηδων (δολοφονίες, εκβιασμοί, αυθαίρετη φορολογία, αρπαγή αγροτικών αγαθών και εκτάσεων κλπ) σε συνδυασμό με την αδιαφορία της ιταλικής διοίκησης36 και την αδυναμία των ελληνικών κατοχικών αρχών να εγγυηθούν την ασφάλεια των Ελλήνων κατοίκων της περιοχής37, στη περιοχή της Θεσπρωτίας ,
    οδήγησε σταδιακά εκατοντάδες από τους αυτούς στην έξοδο από τις εστίες τους και στην εγκατάσταση, υπό αντίξοες συνθήκες, στις περιοχές της Πάργας και του Φαναρίου38.
    [36. Manta, σ. 7 – 8.]
    37. (βλ. Αποστόλου Β. Δασκαλάκη, Ιστορία της Ελληνικής Χωροφυλακής χρονικής περιόδου 1936-1950, 1973 σ. 287).]
    [38. Tsoutsoumpis, 2015, σ. 132. Μάλιστα, αυτές οι συνθήκες οδήγησαν αρκετούς από τους πρόσφυγες στο θάνατο.]

    Συνεπώς όταν λόγο της τρομοκρατίας του 1942 και των αρχών του 1943 είχε κατα μεγάλο μέρος »αδειάσει» η Τσαμουριά απο τους Ελληνες και είχε καταστεί μια σχεδόν απόλυτα αλβανική περιοχή ,
    και οι χριστιανοί της περιοχής είχαν οι περισσοτεροι καταφύγει νοτιότερα στο εύφορο Φανάρι
    είχε έρθει πλέον η ώρα , με τον ερχομο των Γερμανων στην Ελλαδα και της φονικης Μεραρχιας ΕΝΤΕΛΒΑΙΣ στην Ηπειρο ,
    να ΕΘΝΟΚΑΘΑΡΙΣΤΕΙ πλεον με τον πιο αγριο τρόπο και αυτη η περιοχή
    ώστε μεταπολεμικά να έχει »αλβανική εικόνα΄΄ και να εννωθεί και αυτή
    μαζί με τη Τσαμουριά
    στη »Μεγαλη Αλβανία΄΄ που τους είχανε υποσχεθεί οι Αξονικοί .

    Κάτι αξιοσημείωτο σε σχέση με το πολύπαθο Φανάρι.
    »»Εκθεση δράσης 24 Συντάγματος Πεζικού (αρχηγεία ΣΟΥΛΙΟΥ & ΖΑΛΟΓΓΟΥ), Γεράσιμος Πρίφτης/20 Ιαν 1944……»’
    »Η εύστοχη πολεμική μας ενάντια στην αντίδραση…..
    …., είχε σαν αποτέλεσμα την απόλυτη σχεδόν επικράτησή μας στο νομό Πρεβέζης , Φαναρι,Πραγα ….

    Εδώ βλέπουμε οτι το πολύπαθο Φανάρι στο οποίο το καλοκαίρι του 1943 πραγματοποιήθηκε ΕΘΝΟΚΑΘΑΡΣΗ από Αλβανούς και Γερμανόυς , ήταν ουσιαστικά φιλοΕΑΜΙΚΗ περιοχή
    και όχι φιλοΕΔΕΣιτικη και έτσι καταρίπτεται η προπαγνδα περι »’αριστερων αλβανοτσάμηδων»’
    αφου το Φαναρι το οποιο υπεστη Εθνοκαθαρση από τους Αλβανούς ηταν μια »αριστερη περιοχη.

    Γράφει μεταξυ αλλων ο διοικητης Ηπειρου Τσιμπρής στις 3 Σεπτεμβριου
    προς τους Γερμανους
    3 βδομαδες δηλαδη
    μετα απο την ΕΘΝΟΚΑΘΑΡΣΗ του Αρβανιτικου Φαναριου
    απο τους Αλβανοτσαμηδες και τους κατοχικους …..

    «……Κανένας χριστιανός δεν μπορεί πλέον να
    πάει σε κέντρα όπως η Ηγουμενίτσα, η Παραμυθιά και οι Φιλιάτες, γιατί ξέρει
    ότι στο δρόμο τον περιμένει ο θάνατος»

    Πάμε στο Σεπτέμρη του 1943 .

    Στις 14 Σεπτεμβρίου, Τσάμηδες συμμετείχαν και στην καταστροφή του χωριού Πλησεβίστα
    όπου σκοτώθηκαν δύο κάτοικοι.
    Καταστροφές υπέστησαν επίσης το Ζερβοχώρι και ο Ξηρόλοφος στα νότια της Παραμυθιάς
    [45. Πέγκας, 2006, σ. 178 – 182.,
    [46. Tsoutsoumpis, 2015, σ. 133.]

    18 Σεπτεμβρίου 1943 ,
    Γερμανοί και Τσάμηδες ένοπλοι που επιχειρούσαν βόρεια της Παραμυθιάς συνέλαβαν 60 αγρότες (εκ των οποίων 42 γυναίκες)
    και εκτέλεσαν τους εννέα το πρωί της επομένης στην αυλή του Δημοτικού Σχολείου της Παραμυθιάς
    [47. Μάγερ, 2009, Β΄, σ. 15-16]…..
    Οι Πεσόντες :
    1. Μαρία Κουτούπαινα, χήρα του Βασ. Κουτούπη (Πόποβο)
    2. Σιαμάντης Ευάγγελος του Κωνσταντίνου (Ελαταριά)
    3 Ρίζος Κωνσταντίνος του Σταύρου (Ελαταριά)
    4. Θεοδώρου Γεώργιος του Ιωάννη (Πέντε Εκκλησιές
    5. Γεωργίου Ευάγγελος του Θεοδώρου (Πλακωτή)
    6. Γεωργίου Μάνθος του Θεοδώρου (Πλακωτή)
    7. Πέτσης Ευάγγελος του Χρήστου (Πλακωτή)
    8. Πέτσης Σταύρος του Θεοδώρου (Πλακωτή)
    9. Σταυρόπουλος Δημήτριος του Βασιλείου (Πλακωτή)

    Ας δούμε την συνέχεια.

    Λίγες μέρες μετά, την Παρασκευή 24 Σεπτεμβρίου, μια γερμανική περίπολος έπεσε σε ενέδρα ανταρτών στο πέρασμα της Σκάλας έξω από την Παραμυθιά.
    Ένας υπαξιωματικός και τέσσερις στρατιώτες έπεσαν νεκροί.
    Στις 27 Σεπτεμβρίου με διαταγή της 1ης Ορεινής Μεραρχίας της Βέρμαχτ
    άρχισε η γερμανική επιχείρηση αντιποίνων με στόχο τα μεγαλύτερα χωριά βόρεια της Παραμυθιάς…..
    Στην επιχείρηση αυτή δίπλα στους Γερμανούς (απόσπασμα ελαφρού πυροβολικού υπό τον ταγματάρχη Στάικερτ και τάγμα ορεινού μηχανικού) συμμετείχαν και τμήματα Τσάμηδων.
    Το ίδιο βράδυ ο 1ος λόχος του 54ουσυντάγματος μηχανικού ανέφερε:
    «24 νεκροί συμμορίτες, 8 τραυματίες, υπολογίζονται άλλες 15-20 απώλειες. Κανένα λάφυρο.
    Πυρπολήθηκαν τα ακόλουθα χωριά: Σέλλιανη, Σεμέλικα, Ελευθεροχώρι. Στην επιχείρηση έλαβαν μέρος (…) 150 Αλβανοί που τα πήγαν πολύ καλά».
    [Χέρμαν Φρανκ Μάγερ, «Αιματοβαμένο Εντελβάις – Η 1η Ορεινή Μεραρχία, το 22ο Σώμα Στρατού και η εγκληματική τους δράση στην Ελλάδα, 1943-1944»]

    Δηλαδη ειχαμε την επιθεση Γερμανων αλλα και των ντοπιων Αλβανοτσαμηδων εναντιων των Ελληνικων χωριων
    η οποια επιχειρηση επεφερε τον θανατο »’8 συμμοριτων»’ αρα ανταρτων
    αλλα και αλλες »’15-20»απωλειες» αρα θανατοι αοπλων χωρικων
    τη πυρποληση 3 χωριων
    και σε ολα αυτα 150 Αλβανοι »που τα πηγαν πολυ καλα»’-ο νοων νοειτω τι κρυβεται πισω απο αυτες τις επαινετικες εκφρασεις των Γερμανικων αναφορων .

    ΠΑΜΕ ΤΩΡΑ ΣΤΗ ΓΝΩΣΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΩΝ 49 ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΤΩΝ
    Το ίδιο βράδυ και σύμφωνα με μαρτυρίες αυτοπτών μαρτύρων,αλλα και με τον ερευνητή Μαγερ
    , τμήμα ένοπλων Τσάμηδων, υπό την ηγεσία Γερμανού υπαξιωματικού έκανε μπλόκο στην Παραμυθιά.
    Με κατάλογο που κρατούσε ο Μαζάρ Ντίνο, επικεφαλής της τοπικής «τσάμικης αστυνομίας», συνελήφθησαν 53 κάτοικοι της κωμόπολης και κλείστηκαν στο υπόγειο του δημοτικού σχολείου.
    Από τους 53 συλληφθέντες αφέθηκαν ελεύθεροι τέσσερις. Τα ξημερώματα της 29ης Σεπτεμβρίου οι 49 κρατούμενοι μεταφέρθηκαν στο χωράφι του Τσαμάτου στην συνοικία Άγιος Γεώργιος
    της Παραμυθιάς
    και εκτελέστηκαν από απόσπασμα που αποτελούσαν οκτώ Γερμανοί στρατιώτες και έξι Τσάμηδες .
    Ενώ σύμφωνα και με τον Γερμανό επικεφαλης του αποσπάσματος
    ,σε αυτό συμμετείχαν οχι μόνο Γερμανοί αλλά και Αλβανοτσάμηδες
    [βλέπε ,https://books.google.gr/books?id=_Hpr-PK39UkC&printsec=frontcover&hl=el&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q=%20Helmut%20G%C3%B6tte&f=false%5D

    Οι Αλβανοτσάμηδες ξέρανε ότι η εκτέλεση Ελλήνων δεν θα μπορούσε να συμβεί
    »’στο ξεκάρφωτο» αλλά μόνο με την έγκριση και άδεια των Γερμανών
    οι οποίοι και εκτελούσανε Έλληνες
    »βαση αριθμων»-αντιποινων.

    Ξέροντας οι Αλβανοτσάμηδες που εδρεύουν ακριβώς οι ΕΔΕΣΙΤΕΣ αντάρτες
    [είχανε σημαιωθεί αψιμαχίες στο συγκεκριμένο σημείο μεταξυ Αλβανών και Ελλήνων ήδη απο την άνοιξη ]
    καθόλου απίθανο να οδγήσανε εκεί τη γερμανική φρουρά με σκόπο τον αιφνιδιασμό της
    την επακόλουθη αψιμαχία η οποία πολυ πιθανό θα έφερνε τους νεκρούς Γερμανούς το όποιοι γεγονός θα έδινε το πράσινο φως για την εκτέλεση των Ελληνων ,όπως προσταζανε οι γερμανικοι νομοι και οπως και εγινε.

    Μαρτυρία του ντόπιου ερευνητή Παραμυθιώτη Βασίλη Κραψίτη :
    « Ιστορική αλήθεια για τους μουσουλμάνους Τσάμηδες »,
    Αθήνα 1992, σελ. 161 :
    γ) 24 Σεπτεμβρίου 1943. … Το απόγευμα της ίδιας μέρας, άλλοι
    τέσσερις Γερμανοί στρατιώτες, συνοδευόμενοι από μερικούς
    ένοπλους μουσουλμάνους Τσάμηδες, έκαναν το ίδιο δρομολόγιο.
    Οι έξι Γερμανοί σκοτώθηκαν, ενώ οι μουσουλμάνοι Τσάμηδες, που
    τους συνόδευαν, γύρισαν όλοι στην Παραμυθιά »

    Είναι ήδη απορίας άξιον ότι σκοτώθηκαν μόνο Γερμανοί και ούτε ένας Αλβανοτσάμης.

    Ας δούμε τη μαρτυρία ενός αριστερού αυτή τη φορά του Ζιάγκου
    για τους Αλβανοτσάμηδες που στείλανε τους Γερμανούς στρατιώτες σε μια περιοχή που ήταν γνωστό στους Αλβανούς ότι φυλάγανε οι ΄΄προμαχοι΄΄ του ΕΔΕΣ
    Ας δούμμε τι εγραψε ο Ζιάγκος ..

    Ν. Ι. Ζιάγκου : « Αγγλικός Ιμπεριαλισμός και Εθνική Αντίσταση
    1940-1945, Αθήνα 1978, Τόμος πρώτος, σελ. 158 :

    « 26.09.1943. (σ.σ. 24.09.1943) Ομάδα Γερμανών και Τσάμηδων
    προχώρησαν ΒΑ της Παραμυθιάς με κατεύθυνση τη « Σκάλα ».
    Πριν φτάσουν στη «Σκάλα», χτυπήθηκαν από αντάρτες με αποτέλεσμα να
    σκοτωθούν 6 Γερμανοί. Οι Τσάμηδες χάρηκαν, οι Χριστιανοί πάγωσαν.
    Στην Παραμυθιά απλώθηκε τρομοκρατία…. Δεν ακούγονταν τίποτε
    στα σφαλισμένα σπίτια. Μόνο οι μπότες των καταχτητών με τα
    παπούτσια έκαναν το θόρυβο στους δρόμους »

    Ερμηνεύοντας τη φράση : « Οι Τσάμηδες χάρηκαν … », συμπεραίνεται ότι οι
    μουσουλμάνοι Τσάμηδες επεδίωκαν, όπως υποστηρίχτηκε και στις γραπτές
    πηγές α και β, το θάνατο των έξι (6) Γερμανών στρατιωτών, προκειμένου να
    εκδικηθούν οι Γερμανοί τους Χριστιανούς. Άλλωστε δεν δικαιολογείται οι
    μ.Τσάμηδες να χαίρονται με το θάνατο έξι (6) Γερμανών
    στρατιωτών, στενών συνεργατών τους. »’
    Πηγή
    [http://margariti-gr.de/index.php/el/2012-11-21-00-10-09/181-2015-03-19-02-11-53]

    Δηλαδή οχι απλα δεν παθανε τίποτα οι Αλβανοί αλλά γυρίσανε πίσω χαρουμενοι γιατί ξέρανε τι θα επακολουθήσει.

    .

    Ενω πάλι ο Μάγερ αναφέρει στον τόμο Α σελιδα 320 του βιβλίου του
    ότι τον επόμενο μήνα
    δηλαδή τον Οκτώμβρη του 1943,
    105 άτομα εκτελέστηκαν συνολίκα στη ευρήτερη περιοχή ,
    και σύμφωνα με την ιστορικό Νάσση, στις εκτελεσείς συμμετείχαν πολλές φορές και οι Τσάμηδες ,
    όπως δηλαδή συνέβη και τους προηγούμενους δύο μήνες.

    Συνολικά πάνω από 600 νεκροι ΑΜΑΧΟΙ ,
    από Γερμανούς και Αλβανούς το εφιαλτικό εκείνο τρίμηνο Αυγούστου Οκτωβρίου 1943.

    Ενώ εκτός από την Παραμυθιά και το Φανάρι,
    οι συνθήκες για τον ελληνικό πληθυσμό δεν ήταν καλύτερες
    ούτε στην περιοχή της Ηγουμενίτσας.
    Εκεί, σύμφωνα με τον Ελβετό εκπρόσωπο του Ερυθρού Σταυρού Χανς Γιάκομπ Μπίκελ, οι Τσάμηδες ένοπλοι δρούσαν σε συνθήκες ασυδοσίας ενώ οι Έλληνες κάτοικοι είχαν εγκαταλείψει την παραλιακή κωμόπολη βρίσκοντας καταφύγιο στα γειτονικά βουνά52.
    [52. Μάγερ, 2009, Β’, σ. 59.]

    Τα ιδια τα γερμανικα αρχεια ομως
    αναφεροντε σε αυτη τη συμμαχια των κατοχικων στρατευματων
    οχι με »»μια μεριδα»» των Αλβανων της Τσαμουρια
    αλλα με την τεραστια πλειοψηφεια των Αλβανοτσαμηδων της περιοχης ,
    οπως ακριβως αναφερουν και τα εγγραφα του ΕΑΜ ΕΛΑΣ .

    Αναφερει ο Γερμανος Συνταγματαρχης Γιοσεφ Ρεμολντ στα Γερμανικα εγγραφα που παρουσιαζει στο βιβλιο του καθηγητη Γκοτοβου
    »»’Οι μονοι που μας υποστηριζουν στον αγωνα μας εναντιων των ανταρτων ειναι οι Αλβανοι»
    »Τα κρυσφηγετα των Αλβανων εντοπιστηκαν με την βοηθεια των Αλβανων και εκκαθαριστηκαν »
    »Το Συνταγμα μου και οι Αλβανοι ειχανε απωλειες κατα τη διαρκεια των επιχειρησεων»’

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s